ارائه مدل جامعه‌شناختی نقش حاشیه‌نشینی در وضعیت کودکان کار در نقاط حاد و بحرانی شهر کرج - قبادی عیسی; آقاجانی حسین; قدیمی بهرام (یادگیری هوشمند و تحول مدیریت)
هدف این پژوهش ارائه و تبیین یک مدل جامعه‌شناختی از نقش حاشیه‌نشینی در وضعیت کودکان کار در مناطق بحرانی شهر کرج است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و با رویکرد کمی (پیمایشی) انجام شد. جامعه آماری شامل ساکنان حاشیه‌نشین مناطق کمالشهر، سهرابیه، حصار و اسلام‌آباد کرج بود. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر تعیین شد و برای افزایش دقت، 450 پرسشنامه توزیع گردید. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه استاندارد سنجش حاشیه‌نشینی و پرسشنامه محقق‌ساخته سنجش وضعیت کودکان کار بود. داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS و LISREL و با روش‌های تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج تحلیل مسیر نشان داد پدیده حاشیه‌نشینی اثر مستقیم و معناداری بر پدیده کودکان کار دارد. اختلالات ساختی ـ کارکردی اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و جمعیتی به‌طور معنادار بر گسترش حاشیه‌نشینی اثرگذار بودند. بیشترین اثر مستقیم بر حاشیه‌نشینی مربوط به مؤلفه‌های اقتصادی و اجتماعی و کمترین اثر مربوط به مؤلفه سیاسی بود. شاخص‌های برازش مدل بیانگر انطباق مطلوب داده‌ها با مدل مفهومی پژوهش بودند. حاشیه‌نشینی به‌عنوان یک سازوکار بنیادین در تداوم پدیده کودکان کار عمل می‌کند و کنترل این پدیده مستلزم اصلاح ساختارهای اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی در مناطق حاشیه‌ای شهر کرج است.