سیاست‌های کلان حکمرانی داده در یادگیری و آموزش عمومی - محمدی, سحر; رستگار, مجید; موسوی, فرشته (یادگیری هوشمند و تحول مدیریت)
هدف این مطالعه مرور و تحلیل نظام‌مند سیاست‌های کلان حکمرانی داده در حوزه یادگیری و آموزش عمومی به‌منظور شناسایی ابعاد نهادی، اخلاقی و فناورانه آن است. این پژوهش از نوع مرور نظام‌مند با رویکرد کیفی است. داده‌ها از طریق جست‌وجوی هدفمند در پایگاه‌های بین‌المللی نظیر Scopus، Web of Science و Google Scholar گردآوری شد. در مجموع ۱۲ مقاله علمی مرتبط انتخاب و با استفاده از نرم‌افزار Nvivo نسخه 14 مورد تحلیل مضمون قرار گرفت. فرآیند تحلیل شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود و در نهایت، سه مقوله اصلی شامل چارچوب‌های سیاستی و نهادی، اخلاق و اعتماد داده‌ای، و تحول دیجیتال در حکمرانی داده آموزشی استخراج شد. برای اطمینان از اعتبار تحلیل‌ها از روش بازبینی مضامین و اشباع نظری استفاده گردید. نتایج نشان داد که حکمرانی داده آموزشی بر سه محور اصلی استوار است: نخست، سیاست‌گذاری نهادی و تنظیم‌گری داده برای تضمین شفافیت و پاسخگویی؛ دوم، ملاحظات اخلاقی و امنیتی در حفاظت از داده‌های آموزشی و ایجاد اعتماد عمومی؛ و سوم، ظرفیت‌سازی فناورانه از طریق زیرساخت‌های دیجیتال و سواد داده‌ای معلمان و مدیران. یافته‌ها همچنین حاکی از آن است که سیاست‌های موفق حکمرانی داده در آموزش عمومی آن‌هایی هستند که بین نوآوری فناورانه و اصول اخلاقی تعادل برقرار می‌کنند و بر عدالت آموزشی داده‌محور تأکید دارند. پژوهش حاضر نشان می‌دهد که حکمرانی داده در آموزش عمومی نه تنها یک ضرورت فناورانه بلکه یک الزام نهادی و اجتماعی است. موفقیت آن مستلزم هم‌افزایی میان دولت، بخش فناوری، و نهادهای مدنی است تا داده‌ها به ابزاری برای تصمیم‌گیری آگاهانه، عدالت آموزشی و ارتقای کیفیت یادگیری تبدیل شوند. تقویت چارچوب‌های قانونی، آموزش اخلاق داده، و ایجاد زیرساخت‌های فناورانه انعطاف‌پذیر از پیش‌شرط‌های کلیدی تحقق این هدف هستند.