اعتبارسنجی الگوی آموزشی درس بلاغت مبتنی بر نظریه یادگیری معنادار آزوبل در دانشگاه‌های عراق

نویسندگان

    رعد محمود ضاحي دانشجوی دکتری، گروه مدیریت آموزشی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران .
    بهارک شیرزاد کبریا * دانشیار، گروه حکمرانی آموزشی و سرمایه انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. baharak.shirzadkebria@iau.ac.ir
    محسن حسین مخلف استادیار ، گروه علوم تربیتی ، دانشگاه مستنصریه، دانشکده علوم تربیتی، بغداد، عراق.
    نرگس سعیدیان خوراسگانی دانشیار، گروه مدیریت آموزشی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.

کلمات کلیدی:

 آموزش زبان عربی, بلاغت, دانشگاه‌های عراق, یادگیری معنادار, نظریه آزوبل

چکیده

هدف این پژوهش طراحی و اعتبارسنجی یک الگوی آموزشی مبتنی بر نظریه یادگیری معنادار آزوبل برای بهبود آموزش بلاغت در دانشگاه‌های عراق است. این مطالعه با رویکرد توصیفی–پیمایشی و هدف کاربردی–توسعه‌ای انجام شد و جامعه آماری آن را اساتید و متخصصان زبان عربی و بلاغت دانشگاه‌های عراق تشکیل دادند که با روش نمونه‌گیری هدفمند ۱۲۰ نفر انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق‌ساخته ۳۵ گویه‌ای بود که روایی محتوایی آن توسط خبرگان تأیید شد و روایی سازه از طریق تحلیل عاملی تأییدی در چارچوب مدل‌سازی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی با نرم‌افزار SmartPLS نسخه ۴ بررسی گردید. پایایی ابزار با آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی و روایی همگرا و واگرا با شاخص‌های استاندارد ارزیابی شد. نتایج تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری نشان داد الگوی مرتبه دوم پیشنهادی شامل سه بعد «سازمان‌دهی شناختی»، «راهبردهای تعاملی ـ انگیزشی» و «انتقال و کاربرد دانش» از برازش بسیار مطلوبی برخوردار است و تمامی سازه‌ها مقادیر مناسب پایایی و روایی را احراز کردند، به‌گونه‌ای که شاخص‌های برازش کلی مدل نیز در محدوده قابل قبول قرار گرفت. الگوی پیشنهادی چارچوبی معتبر، پایا و کاربردی برای بازطراحی برنامه درسی، روش‌های تدریس و فعالیت‌های یادگیری درس بلاغت در دانشگاه‌های عراق فراهم می‌آورد.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Al-Mushaqaba, F., & Na'ama, S. (2015). Challenges of Teaching Rhetoric in Arab Universities. Amman: Dar Al-Kutub. https://journals.ajsrp.com/index.php/jeps/article/download/4269/4031/7034

Dhahi, R. M., Shirzad Kebria, B., Hussein Mukhlif, M., & Saeidian Khorasghani, N. (2025). Providing a Model for Teaching Rhetoric to Arabic Language Students in Iraqi Universities Based on Ausubel's Theory. Assessment and Practice in Educational Sciences, 3(2), 1-15. https://doi.org/10.61838/japes.3.2.6

Jawad, S. N., & Al-Assaf, S. I. (2014). The Higher Education System in Iraq and Its Future. International Journal of Contemporary Iraqi Studies, 8(1), 55-72. https://doi.org/10.1386/ijcis.8.1.55_1

Katzir, B. (2017). "The Truth of Reliable Tradition": Saadya Gaon, Arabic Rhetoric, and the Challenge to Rhetorical Historiography. Rhetorica, 35(2), 161-188. https://doi.org/10.1353/rht.2017.0016

Khadidja, K. (2020). Constructivist Theories of Piaget and Vygotsky: Implications for Pedagogical Practices. https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=3747067

Khairanis, R. (2024). Innovation in Arabic Language Learning Methodology: Combining Technology and Interactive Approaches. As-Sulthan Journal of Education, 1(2), 281-293. https://ojssulthan.com/asje/article/view/49

Khaled, F. (2024). Implementing a Project-Based Approach on Arabic Heritage Language Learners: Creativity, Motivation, Learner Agency and Identity. https://ejournal.upi.edu/index.php/alsuniyat/article/view/77945

Khalil, M. A. (2020). Integrating Cognitive Theories in Teaching Arabic Rhetoric: A Practical Approach. Journal of Modern Education, 15(3), 98-113. https://journalapes.com/index.php/apes/article/view/82?articlesBySimilarityPage=5

Khofifah, K., & Nasiruddin, N. (2024). Interactive Learning of Arabic Grammar at Al-Azhar Course, Pare, Kediri, East Java. Indonesian Journal of Efl and Linguistics, 305-317. https://doi.org/10.21462/ijefl.v9i2.813

Lubis, M. A., & et al. (2024). Analysis of Constructivist Learning Theory in Arabic Language Learning at Fadhillah Middle School, Pekanbaru. Journal of Innovation Research and Knowledge, 4(7), 4387-4398. https://bajangjournal.com/index.php/JIRK/article/download/9076/7131/18091

Mahmudah, M., Maghfiroh, L., Hanifansyah, N., & Syakur, S. A. (2025). Enhancing Arabic Rhetoric Education through Mind Mapping: A Focus on Bayan & Badi'. Lughawiyyat: Jurnal Pendidikan Bahasa Dan Sastra Arab, 8(1), 32-55. https://doi.org/10.38073/lughawiyyat.v8i1.2208

Mahmudah, U. (2021). Utilizing Technology in Arabic Teaching: Implementation of Media "Learning Aljazeera.Net" on Listening Skill Teaching at University of Darussalam Gontor. Utilizing Technology in Arabic Teaching, 5(2), 197-216. https://doi.org/10.29240/jba.v5i2.2730

Maimunah, I., Haque, A., & Wargadinata, W. (2023). Hybrid Arabic Learning Based on Constructivism Theory for Higher Education. Atlantis Press Conference Proceedings,

Maluch, J. T., & Thomure, H. T. (2021). Shifting Paradigms in Arabic Pedagogy and Policy in the UAE. https://doi.org/10.5040/9781978727236.ch-3

Mårtensson, U. (2020). Prophetic Clarity: A Comparative Approach to al-Ṭabarī's Theory of Qur'anic Language, Rhetoric, and Composition. Journal of Qur'anic Studies, 22(1), 216-268. https://doi.org/10.3366/jqs.2020.0417

Mohammadi, S., & Alipour, A. (2023). Pathology of Rhetoric Education in Arabic Universities. Journal of Language and Rhetoric Research, 9(2), 45-67. https://rall.ui.ac.ir/

Moteqi Zadeh, H., Danesh Mohammadi Rakhati, N., & Shirazi Zadeh, R. (2019). Examining the Challenges of Arabic Language Education in Iraqi Universities. Journal of Arabic Language Education, 11(1), 55-78. https://iase-jrn.ir/index.php/se/article/view/548?articlesBySimilarityPage=39

Reshad, K. M., & Nazar, K. M. (2019). Factors of Weakness of the Scientific Level of Students of the Department of Arabic Language in the Kurdistan Region of Iraq and How to Promote It. QALAAI ZANIST JOURNAL, 4(1), 402-447. https://doi.org/10.25212/lfu.qzj.4.1.12

Ridho, A., & Haq, H. (2024). Constructivist Approaches in Arabic Language Teaching: An Analysis of the Relationship with Modern Linguistic Theories. IJAS: International Journal of Arabic Studies, 1(1), 63-76. https://ojs.bustanilmu.com/index.php/IJAS/article/view/33

Ritonga, M., & et al. (2024). The Effect of Technology on Arabic Language Learning in Higher Education. Journal of Education and Learning (Edulearn), 18, 116-127. https://doi.org/10.11591/edulearn.v18i1.20867

Rizqia, A. S., Dienana, A., & Sopian, A. (2024). The Perspectives of Master's Students on the Importance of Ushul Nahwu in Learning Arabic as a Foreign Language. Al-Fusha: Arabic Language Education Journal, 6(2), 44-51. https://doi.org/10.62097/alfusha.v6i2.1656

Roessger, K. M., Daley, B. J., & Hafez, D. A. (2018). Effects of Teaching Concept Mapping Using Practice, Feedback, and Relational Framing. Learning and Instruction, 54, 11-21. https://doi.org/10.1016/j.learninstruc.2018.01.011

Rugh, W. A. (2002). Arab Education: Tradition, Growth and Reform. The Middle East Journal, 396-414. https://www.sciepub.com/Education/abstract/13051

Sanni, A. M. (2023). ICT Tools for Teaching the Arabic Language. ASEAN Journal of Religion, Education, and Society, 2(2), 67-74. https://www.ejournal.bumipublikasinusantara.id/index.php/ajores/article/download/285/255

Schunk, D. H. (2012). Learning Theories: An Educational Perspective. Pearson Education, Inc. https://www.scirp.org/reference/referencespapers?referenceid=1368505

Sexton, S. S. (2020). Meaningful Learning-David P. Ausubel. https://doi.org/10.1007/978-3-030-43620-9_12

Sexton, S. S. (2025). Meaningful Learning. Cham: Springer Nature Switzerland. https://doi.org/10.1007/978-3-031-81351-1_10

Seyidov, R. (2024). Sections of the Arabic Language and the Interaction of Eloquence and Syntax in Arabic. International Journal of Religion, 5(7), 346-355. https://doi.org/10.61707/5wcwbz19

Seyidov, R., & Çitil, A. (2024). The Impacts of Contemporary Educational Technologies on Learning Arabic. Evolutionary Studies in Imaginative Culture, 9(1). https://journalapes.com/index.php/apes/article/view/82

Suleiman, Y. (2013). Nationalism and the Arabic Language: An Historical Overview. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315026190

Sunasuan, P., & Songserm, U. (2021). Using Advance Organizer Model to Influence the Meaningful Learning of New Concepts for ESL Learners in a Collaborative Classroom. Arab World English Journal (AWEJ), 12. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1324471.pdf

Sundari, S., & Tarsono, T. (2023). Cognitive Learning Theory and Its Application in Learning Islamic Religious Education at SMK Muhammadiyah 1 Sumedang. Fondatia, 7(3), 792-808. https://doi.org/10.36088/fondatia.v7i3.3920

Susanto, S., & et al. (2022). Improving Students' Creative Thinking in Learning Arabic Through HOTS-Based Project-Based Learning Model. An Nabighoh, 24(1), 1-16. https://doi.org/10.32332/an-nabighoh.v24i1.3924

دانلود

چاپ شده

۱۴۰۴/۰۲/۱۰

ارسال

۱۴۰۳/۱۰/۲۰

بازنگری

۱۴۰۳/۱۲/۲۵

پذیرش

۱۴۰۴/۰۱/۲۳

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

ضاحي ر. م. .، شیرزاد کبریا ب.، حسین مخلف م. .، و سعیدیان خوراسگانی ن. . (1404). اعتبارسنجی الگوی آموزشی درس بلاغت مبتنی بر نظریه یادگیری معنادار آزوبل در دانشگاه‌های عراق. یادگیری هوشمند و تحول مدیریت، 3(1)، 1-21. https://www.jilmt.com/index.php/jilmt/article/view/62

مقالات مشابه

21-30 از 72

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.